Evolución

f. Pagkásulong; pagunlád ng mga bagay at ng mga ísipan.

Exacción

f. Paniningíl ng buwís ó ambág sa bayan.

Exactitud

f. Kaagapan at kátapatáng loób sa paggawâ ng anomán.

Exacto, ta

adj. Ganáp.

Totoó; tunay.

Tamà; akmâ.

Maagap.

Exactor

m. Tagapaningíl ng buwís ó ambág.

Exagerar

a. Palakhín; pasaguwâín ang anomán.

Exaltación

f. Pagkatanyág; pagkabunyî.

Pagkataás ng katungkulan.

Exaltar

a. Itanyág; ibunyî; ibantóg.

fig. Itampók; itaás ng katungkulan.

Examen

m. Pagsusurì; pagsisiyasat.

Paglilitis; pagsusulit.

Examinar

a. Suriin; siyasatin ang anomán.

Litisin; sulitin ang kakayahán ng sinomán.

Exánime

adj. Nawalâng diwà; ó hindî nakamámalay tao.

fig. Lubhâng mahinà; hinimatáy.

Exasperar

a. Saktán; paantakín ang isáng lugál na masakít ó may damdám.

fig. Galitin; pasaklapín ang loób ng sinomán.

r. Masaktán.

Magalit; mapoót.

Excavar

a. Hukayin; kutkutín; kalkalín.

Agr. Hukayin at alisín ang lupàng na sa palibid ng halaman.

Exceder

a. y r. Lumalò; humigít; lumampás; lumabis sa katamtaman.

Excelencia

f. Kagálingan; ó kataasáng urì ó halagá ng anomán na ikinatatangì sa ibá.

Kadakilâan.

Excelente

adj. Lubhâng magalíng; ó ang natatangì sa ibá sa kagálingan.

Excelso, sa

adj. Lubhâng mataás; dakilà.

El excelso. m. Ang Dios.

Excepto

adv. m. Tangì; bukód; labás sa ibá.

Exceptuar

a. Ibukód; itangì; ilabás ang isáng tao ó bagay sa karamihan ó sa karaniwan.

Ipasubalì.

Exceso

m. Kalabisán; kahigtán; kasaguwâan.

Kasalanang mabigát.

Excitar

a. Akitin; hikayatin; pukawin; pasiglahín.

Ibuyó; udyukán.

r. Maakit; mahikayat; mábuyó.

Exclamación

f. Pagkásigáw; ó sigáw na malakás ng isáng may galák, dalamhatì, galit ó pagkamanghâ.

Exclamar

a. Mápasigáw na biglâ dahil sa galák, dalamhatì, galit, ó ibá pang damdám ng kalooban.

Excluir

a. Ilabás; iluwál; huwág isama; huwág ibilang.

Exclusión

f. Paglalabás; dî pagsasama ng sinománg tao ó anománg bagay.

Excusa

f. Dahilán; pagdadahilán.

Execrar

a. Sumpâín; dustâín; laitin; kasuklamán.

r. Magkasuklaman; magtániman ng loób.

Exentar

a. Iligtás; ilabás ang sinomán sa isáng katungkulan ó pásanin.

r. Máligtás; málabás sa anomán.

Exento, ta

adj. Ligtás; labás.

Aliwalas; ó maaliwalas.

fig. Layâ; ó malayà.

Exhibición

f. Paghahayág; pagtatanghál; paghaharáp; pagpapakita.

Tanghál.

Exhibir

a. Ihayág; itanghál; iharáp; ipakita; ipakilala.

Exhortar

a. Pangusapan; pagpayuhan; pangaralan.

Exhumación

f. Paghukay sa báunan ng isáng bangkáy ó ng mg̃a butó.

Exhumar

a. Hukayin sa pinaglibingán ang alinmáng bangkáy ó ang kanyáng mg̃a butó.

Exigir

a. Singilín, tumanggáp, tamuhín sa isá ang anomán sa pamagitan ng kapangyarihan.

fig. Hingín sa isá ng buông pagpipilit ang anomán.

Eximir

a. Iligtás sa anománg katungkulan, pásanin, at ibá pa ang isá ó iláng tao.

r. Máligtás sa anomán.