Fundamental

adj. Pangulo; panguna; pangunahín; pangsimulâ.

Fundamento

m. Batayán; saligán; pátakarán.

fig. Pinanggalingan; pinagbuhatan ng anomán.

Fundar

a. Magtayô; magbangon ng isáng bahay ó gusalì.

Magtatág; maglagáy ng isáng samahán ó kapisanan.

fig. Pagbatayan; panangnán; pagtibayin ng mg̃a katuwiran at dahiláng mahusay ang anomán.

Fundir

a. Magbubò.

r. Mábubô.

fig. Maglakiplakip ang dati’y nangagkákaalít ó nanḡagkákahiwaláy.

Fúnebre

adj. Ang náuukol sa mg̃a patáy.

fig. Malungkót; mapangláw; kahambálhambál.

Funeral

adj. Ang náuukol sa paglilibíng.

m. Ang paglilibíng na maringál.

Funesto, ta

adj. Sawîng palad; masamâng palad.

Mapangláw; kahapishapis.

Furia

f. Poót; galit na malabis.

Kaululán; kabaliwan.

fig. Ang taong poót na poót.

Dahás; ó karahasan ng anomán, gaya ng hangin, dagat, at ibá pa.

Kadalìan; kabilisán sa paggawâ ng anomán.

Furioso, sa

adj. Lubhâng galít.

Ulól; balíw.

fig. Marahás; katakottakot.

Lubhâng malakí; totoóng lampás.

Furor

m. Poót; galit na malabis.

Furtivo, va

adj. Patagò; palingíd; ó panakáw na gawâ.

Fusión

f. Pagtunaw.

fig. Paglalakip; pagpipisan ng mga pangkatin, ísipan ó layon.

Fútil

adj. Walâng gaanong halagá; ó walâng kabuluhán.

Futilidad

f. Kakauntìan ng halagá; ó kawalâng kabuluhán ng anománg bagay, lalò na ang ukol sa pagmamatuwíd.

Futuro, ra

adj. Dáratíng; haharapín; hahalili.

Gram. Panahóng haharapín ó tiempo futuro.

m. y f. fam. Lalaki ó babaing may tipán sa pagáasawa.

Gabán

m. Kapote, ó balabal na may manggás.

Gabazo

m. Bagaso; sapal ng tubó.

Gabela

f. Adm. Buwís.

fig. Pásanin.

Gabinete

m. Pol. Ang pulóng, na doón pinagúusapan ang mg̃a bagay na lihim ng Bansâ.

Sanggunian ng matataás na kagawad ng isáng Bansâ.

Silíd ó panig ng karurukan, na muntî kay sa buluwagan.

Art. y Cienc. Tipon ng mg̃a bagay na mahahalagá ó maiinam na ukol sa pagaaral ng isáng dunong ó sining.

Gaceta

f. Ang páhayagán ng pámahalàan na pinaglálathalàan ng kaniyáng mg̃a pasiyá ó kasulatan.

Gacetero

m. Ang sumusulat ng gaseta.

Ang nagbibilí ng gaseta.

Gacetilla

f. Panig ng páhayagán na sadyâng pinaglálathalàan ng mg̃a balitàng maiiklî.

Ang maiklîng balità.

fig. y fam. Ang mapagbalità ó mapaghatíd dumapit.

Gacetista

f. Ang mapagbasá ng mg̃a gaseta.

Ang mapagsaysáy ng mg̃a bagong balità.

Gafo

m. Pingkáw; pingkók ang kamáy.

Gaje

m. Pakinabang ó bayad na tinátamó sa isáng tungkól bukód sa talagáng sahod.

Gajo

m. Sangá ng punò ng kahoy.

Pilíng.

Lihà.

Gala

f. Pananamít na magará.

Kakisigan sa paggawâ ó pananalitâ.

Ang lalòng pilì ó hirang ng anomán.

pl. Kagayakan.

Galán

m. Ang lalaking magandá at may mainam na tindíg.

Butihin.

Ang nagliligáw sa isáng dalaga.

Galano, na

adj. Magandá ang gayák.

Makisig; matikas ang suót.

fig. Marikít; mainam; magalíng, kung tumutukoy sa pananalumpatì ó pananalaysáy.

Galante

adj. Magalang; masuyò; mairog.

Masayá; marikít.

Galantear

a. Suyùin; giliwin; ligawan ang isáng babae.

Hibùin; lamuyutin.

Galanteo

m. Panunuyò; paninintá; pagligaw sa isáng babae.

Galantería

f. Paggalang; pamimitagan.

Kaayahan ó karikitan ng anyô ng anomán.

Kakisigan; kagandahan ng loób.

Galanura

f. Kagandahan ng gayák.

Kakisigan; kainaman ng tikas.

fig. Karikitan; kahusayan sa pananalitâ.

Galardón

m. Gantingpalà sa mabubuting paglilingkód.

Palâ; gantí.

Galardonar

a. Pagpalàin; gantihín; ó bigyán ng gantingpalà ang sinomán.

Galeno, na

adj. m. fam. y fig. Manggagamot.

Paláypaláy na hangin.

Galillo

m. Anat. Tilaw; gutil ng lalamunan.

Gallardo, da

adj. Makisig; matikas; butihin.

Matapang.

fig. Dakilà.